Taldeko aurkezpena :)

Irakasle funtzioa Lorena,Ander,Jon Mikel eta Amaiur: Taldeko aurkezpena: Gu Lorena(18), Ander(20), Jon Mikel(20) eta Amaiur(18) gara. Ander, Lorena eta Amaiur Donostiakoak gara eta Jon Mikel berriz, Durangokoa.

XXI.MENDEKO ESKOLETAKO XEDEAK

XXI. MENDEKO ESKOLA

SARRERA

Lan honetan XXI.mendeko eskoletan erabili behar diren xedeak aztertu dugu.

Zertarako eskolak XXI.mendean?

Lehenengo eskolak agertu zirenetik urte asko pasa egin dira eta gaur egun arte, XXI.mendea, bere funtzioa betetzen dute baina modu desberdin batean.

Guk, deigarriak iruditu zaizkigun gaiak aukeratu ditugu lan hau garatzeko: umeen heziketa nagusia estatuarena ala familiarena, ikasten trabak aurkitzen dituzten ikasleei berebiziko laguntza ematea ala ikasleen bikaintasuna garatzea eta lehentasuna ikasleen sozializazioan ala ikasketa akademikoan.

Jarraian, testu honen egituraren berri emango dugu, irakurleak jakiteko zer-noiz topatu duen.

Lehenengo gaia hiru zatitan banatu dugu; lehenik, gaira sartzeko sarrera bat egin dugu eta gero alde batetik, umeen heziketa familiaren ardura eta bestetik, estuaren ardura.

Bigarren gaiari buruz argudiaketa egin dugu, arazoak dituzten umeak nola tratatu eta aurrera ateratzeko egin beharrekoa azalduz.

Azkenik, hezkuntza eta desberdintasun sozialak garatu ditugu. Ondoren, hezkuntza vs sozializazioa garatu dugu bi arloak kontrastatuz.

Lana bukatzeko, ideaia nagusien sintesia eta lanean esplikatutako azalpenen ondorioak emango ditugu.

GORPUTZA EDO ARGUDIAKETA 

UMEEN HEZIKETA NAGUSIA ESTATUARENA ALA FAMILIARENA

    Gaur egun, umeen heziketa gurasoei nahiz estatuari dagokio.

Alde batetik, estatua aurki dezakegu, honek funtsezko ezagutzak irakasten dituelako. Adibidez, hizkuntza ezberdinak.

Umeen heziketa nagusia estatuaren ardura dela argudiatzeko adibide zehatzena Finlandiako hezkuntza da. Finlandian, 98% eskola publikoak dira eta ez da ezer ordaindu behar zergetatik ateratzen dutelako eskolak ordaintzeko dirua. Ume finlandiar guztiak eskubide berdinak dituzte, Finlandian berdintasunezko sistema bat dutelako. Ordutegi intensiboa dute eta klaseak 45 minutukoak izaten dira atsedenaldiak errespetatuz. Eskola batean lan egiteko ez dira oposizioak egin behar, lan egin nahi duzun eskola aukeratu dezakezu eta eskola horretako zuzendariak lanpostua nor okupatuko duen aukeratzeko ahalmena du. Geletan arraza desberdinetako umeak daude umeak kulturalki aberatsagoak izateko asmoarekin. Nabarmentzekoa da, gurasoak irakasle batekin bilera daukatenean lanean baimena ematen dietela joan ahal izateko.

Beste aldetik, familia dago, gizartean ondo hazteko eta elkar bizitzeko baloreak transmititzen dizkigutelako. Etxean jasotako hezkuntza zabalagoa da eta gure bizitzan zehar gizartean baliagarriak izango diren baloreak helarazten dizkigute.

Adibidez, errespetua etxean irakasten dizkiguten balore garrantzitsuenetariko bat da. Gai honi buruz hainbat eztabaida ageri izan dira beti bakoitzak bere iritzia duelako.

Galdera hau pertsona guztien burutik igaro izan da urteetan zehar: norena da umeen heziketaren ardura, gurasoena ala estatuarena?

Heziketaren ardura gurasoena da eta haurraren behar guztiak asetzeko ardura daukate. Haurra hezteko oinarrizkoa da gurasoen heziketa. Baina, non daude gurasoak? Egungo guraso askok bizi duten lan erritmoa dela eta, haurraren heziketan hainbat eragilek parte hartzen dute eta  aitona-amonei, eskolari, telebistari eta eskolaz kanpoko ekintzei pasa zaie haurra heztearen ardura eta lana.

Aiton-amonek ere lekua dute umeen heziketan. Aiton-amonak oso garrantzitsuak dira umeen garapen afektiborako baina umeek ez dituzte funtzio horiek nahastu behar, hau da, heziketaz gurasoek arduratzen dira eta aiton-amonak garrantzitsuak dira heziketa horiek osatzeko. Aiton-amonekin umeek denbora asko pasatzen dute gaur egun; aita-amen bizi erritmoagatik batik bat eta hori aiton-amonen rolak aldatzeak eta aita-amen rolak hartzea dakar.

Irakasleek ere umeen heziketan garrantzi handia dute. Hezkuntzan, irakaslea pertsonak heztea du helburu, hau da, irakaslea ezaguerak helarazteaz haraindi, bizitzako arlo guztietarako hezitzen duela esaten da. Irakasleez gain, gurasoak, lagunak, aisialdi-taldeetako arduradunak eta hedabideak ere gure heziketan parte hartzen dute baina zeharkako modu batean.  

IKASTEN TRABAK AURKITZEN DITUZTEN IKASLEEI BEREBIZIKO LAGUNTZA EMATEA ALA IKASLEEN BIKAINTASUNA GARATZEA

Ume askok zailtasunak eduki ditzakete ikasteko orduan. Adibidez, irakurtzerakoan ez ulertzeak arazoak ekar ditzake. Horretarako, motibazioa zein elkartasun adierazpenak beharrezkoak dira.

Ikasterakoan zailtasunak adierazten dituzten umeak laguntza berezia behar dute, besteak bezala ikasteko aukera merezi dutelako. Ume hauek ez dira garaitutzat emango eta borrokatu egingo dute titulazio on bat eta lan on bat lortu arte. Baina txikitatik laguntza ematen ez bazaie, bere helburuak lortzeko behar duten motibazioa galduko dute.  

Umeak behar duen laguntza ez dago eskolako eskuetan bakarrik, gurasoek ere, honetan parte hartu behar dute. Umea eskolaren eta gurasoen laguntza lortzen badu haren errendimendua hobeagoa izango da.

Ume batek haren inguruan duen guztiagatik ikasten du eta batzuetan, bere inguruan ikusten duen hori antzeratu dezake.

Gehienetan umeei ematen zaien laguntza hoberenak jokuak dira, jolasean daudenean gehiago ikasten dutelako, gainera, inkontzienteki.

    Eskolak ematen digun heziketari begiratuz, estatuari dagokiona, beste ezagutza mota batzuk helarazten dizkigu. Eskolan ezagutza teorikoagoak irakasten dizkigute, hau da, irakasten dizkiguten gauzak buruz ikasteak lan mundurako prestatzeko asmoz.

LEHENTASUNA IKASLEEN SOZIALIZAZIOAN ALA IKASKETA AKADEMIKOAN

Bai sozializazioa bai ikasketa akademikoa garrantzitsuak dira. Egia da, daukagun sozializazioaren arabera, erraztasun edo zailtasun gehiago eduki ditzakegula ikasketa akademikoan.

Eskolan, ezagutzak irakasteaz gain, beste gelakideekin sozializatzea irakatsi beharko ligukete. Prozesu hau, jaiotzen garenetik hasten da eta pertsona bezala osatzeko beharrezkoa da.

Horregatik, gaur egungo eskola guztietan bi prozesuak irakatsi beharko lizkigukete nahiz eta bi prozesu hauek ez egon eskolaren eskuetan bakarrik. Bizi garen gizarteak ere erlazioa dauka bi prozesuekin.

Gaur egungo eskola bateko irakaslearen funtzioa umearen pertsonalitatea garatzea da. Horretarako, balore batzuk eta bizikidetzarako funtsezko printzipioak helarazi behar dizkio umeari bere etorkizunerako. 

Hezkuntza eta desberdintasun sozialak

Hezkuntzaren beharra herrialde eta herritar guztiek onartzen badute ere, hezkuntza sistemak betetzen duen zeregina ez da era berean aztertzen gizarte zientzialarien aldetik.

Batzuek umearen sozializaziorako eskola baliabide egokia dela azpimarratzen dute, eta hezkuntza sistemak, gizarte modernoetan, etorkizuneko herritarrak eta lan merkatuan aritzeko pertsona trebatuak prestatzen dituela nabarmentzen dute. Bide horretatik joanda, berebiziko papera ematen zaio eskolari ezberdintasunak murrizteko eta gizarte kohesioa sendotzeko. Ikuspuntu horren ustean, hezkuntza sistemak, ikasleen meritu indibidualen arabera jardunez gero, eta aukera berdintsua badute, modu egokiago batean bideratzen ditu lan merkatura, beharrezkoak diren ezagutzekin hornitzen baititu.

Besteek, berriz, alderantzizko planteamendua egiten dute, eskolak, gizartean dauden mota askotako ezberdintasunak, ekonomikoa nahiz kulturala indartzen dituela esanez. Era hartara, zera diote: “gizartearen baitan azkenaldi honetan nagusitu den diskurtsoa, eskola ikasle guztientzako den arren, bide ugariren bitartez, ikasleak bereizten jarraitzen du, eta, nola edo hala, eskolaren joan-etorrian islaturik geratzen dira gizartean gertatzen diren ezberdintasun guzti-guztiak”.

Eskolaren diskurtso eta jardueren artean legokeen etena nabarmentzekoa da, eskolak esaten eta egiten duena ez datozela bat baieztatzen delako. Eten hori hainbat arlotan aurki daiteke.

Hezkuntza vs. sozializazioa

Gizakia ez da gizaki jaiotzen, egiten baizik, denbora luzez irauten duen prozesu batean zehar. Prozesu horri sozializazioa deritzo. Kontzeptu horrekin adierazten da gizakiak ikasi egin behar duela gizarteko kide izaten, gizartearen antolaketa ulertzen eta onartzen, baita bere burua horren baitan kokatzen ere. Horretarako, hezkuntza dugu, gizarte arau horiei aurre egiteko eta nola jokatzen jakiteko.

Hezkuntzari buruzko gogoeta bilatzen denean, zenbaitetan nahasturik agertzen dira hezkuntza eta sozializazioa. Hezkuntza oso prozesu zabaltzat hartzen da: gizakiak bere ingurura moldatzeko jasotzen duen era askotako eraginek osatzen dute eta instituzio askok hartzen dute parte horretan, hala nola, familiak, eskolak, elizak, hedabideak, eta abarrek.

Normalean, hezkuntza ulertzeko joera arrunta izaten da. Heldutasunera iritsi bitartean haurrak jasotzen duen instituzio berezi baten eragintzat jotzen da eta instituzio hori eskola deritzo.

ONDORIOAK

        Bukatzeko, gaur egungo eskola, eskola tradizionalarekin konparatuz aldaketa izugarria ikus dezakegu.

Hasteko, educare  eta  educere hezkuntza ikuspegiak  desberdintzea  beharrezkoa  izango  liteke.

Alde batetik, educare, eskola tradizionalarekin erlazionatuta dago, hau da, irakasleak autoritate guztia du.

Bestetik, educere, gaur egungo eskolarekin erlazionatuta dago, irakasleak ikasleak parte hartzera gonbidatzen ditu, modu honetan, ikasleak gaiak hobeto ulertuko dituzte.

Ondorioz, hezkuntzaren helburu nagusia hobekuntza dela adierazi nahi dugu. Hau da, hezkuntza tradizionalean gaizki egiten ziren gauzak modu egoki batean zuzentzea.

ERANSKINAK

 

Azkenik, eranskin bezala, zenbait autoreek hezkuntzari buruz esandako esaldiak ipiniko ditugu:

-La educación ayuda a la persona a ser lo que es capaz de ser (hesiodo).

-Enseñar no es transferir el conocimiento, sino crear la posibilidad para su propia producción o construcción (Paulo Freire).

-La educación es el arma más poderosa que puedes usar para cambiar el mundo (Nelson Mandela).

BIBLIOGRAFIA  

• Arrizabalaga, M.  (2013-03-25).  Así  consigue  Finlandia  ser  el  número  1  en Europa. ABC. Honako webgune honetatik berreskuratua: http://www.abc.es/20121008/familia-educacion/abci-consiguefinlandia-numero-educacion-201210011102.html

• Ducar, I. (2011).Norena da umeen heziketaren ardura. Honako webgune honetatik berreskuratua: http://es.slideshare.net/iiree/norena-da-umeen-heziketaren-ardura 

• Irurieta Azkune, O. (2014-02-16). Non daude gurasoak?. Argia. Honako webgune honetatik berreskuratua: http://www.argia.eus/argia-astekaria/2403/amona-aitonak-biloba-zaintzaile/inprimatu 

• Madariaga, I. (2015).Haur txikiak: Nork hezi behar ditu? Non hezi hebar ditugu?. Honako webgune honetatik berreskuratua: http://www.oiartzungohaur-eskola.com/wp-content/uploads/2015/02/Haur-txikiak-nork-eta-non-hezi-behar-ditugu.pdf